Adagietto van Gustav Mahler: https://www.fredvogels.nl/adagietto-mahler-5 

Ik hoorde deze muziek voor het eerst op een cassettetape in een uitvoering van Giuseppe Sinopoli (jong gestorven dirigent, 54 jaar). Daarna hoorde en zag ik het in de film Dood in Venetië, Death in Venice. Met de indrukwekkende stervensscène (link) van de hoofdpersooon die verliefd op een jongetje van 14 was geworden. Deze hoofdpersoon wordt ook wel geassocieerd met Mahler zelf. Er zitten genoeg hinten in de film die dat suggereren, een Freudiaanse suggestie.

De realiteit was anders. Gustav Mahler was getrouwd met Alma Schindler die 20 jaar jonger was. Ze was een mooie vrouw om te zien (zie foto hieronder). Dat huwelijk ging niet zo best (minnaars) en Gustav riep de hulp in van Freud. Die wist natuurlijk wel wat er aan de hand was: Gustav zocht eigenlijk zijn moeder in de jeugdige Alma. Freud legde dat voorzichtig uit tijdens een wandeling aan het strand bij Noordwijk aan Zee. Ik vermoed dat Freud niet heeft uitgelegd dat iemand die 20 jaar jonger is, geen zin heeft in een moederrol van tenminste 40 jaar ouder.  

Gustav heeft dit gedoe ook wel een beetje aan zichzelf te danken. Alma kon heel goed componeren, maar dat mocht niet van manlief. Een heel verhaal dat elders op internet te lezen valt. Luister vooral ook naar de muziek van Alma! Link. Prachtig!

Adagietto is voor mij een intrigerend werk. Met akkoorden die oplossen naar iets prettigs in het gehoor. Mahler laat dan wel eerst een nootje hangen voordat het mooie akkoord daadwerkelijk komt (in muziektermen heet dat voorhoudingen). Het werk klinkt een beetje triest, maar eigenlijk was het bedoeld als een muzikale liefdesbrief aan Alma. Een zogenaamde trieste liefdesbrief. Maar Alma moest ook niet zoveel van Gustavs muziek hebben, dus ik vermoed dat dit prachtige werk hun huwelijk niet gered heeft, zo leert de nare afloop voor Gustav die zijn grote liefde zag verdwijnen. Wat hen dan ooit verbonden heeft, blijft voor mij dan ook een raadsel. Geld, status van een beroemd man die op haar afstraalt? Freud mag het zeggen. 

In de tijd dat ik de muziek voor het eerst hoorde, kende ik deze verhalen niet. Ik hoorde alleen maar iets fenomenaals, een toondicht waarvan ik het verhaal niet kende, maar waar de muziek zoveel te meer sprak tot mijn verbeelding. Ik wilde de partituur wat beter begrijpen en dat doe ik niet door nootjes te tellen, maar door naspelen van elke partij. Dan kom je wat dichterbij de magie van het componeren: hoe verschillende melodielijnen - die afzonderlijk soms vreemd klinken - met elkaar deze muziek vormen. Een synthese van geluiden waarvan niemand het geheim heeft weten te ontrafelen.

Dat naspelen van zijn muziek in mijn versie kun je via bovenstaande link horen. Ik ga mij natuurlijk niet vergelijken met iconische uitvoeringen van Abbado, Bernstein, Karajan, enz. Overigens is het wel de moeite waard om de volstrekt verschillende interpretaties naast elkaar te horen. Al was het maar de lengte van het werk die nogal kan verschillen. Ooit zag en hoorde ik een repetitie van een beginnend dirigent. Toen begreep ik pas goed, hoe moeilijk het is om dit werk tot leven te brengen.

Zet mij er dan ook maar naast wat ik er van gemaakt heb. Met dat verschil: ik doe alles in mijn eentje en zij, de topdirigenten deden het met een heleboel topmusici. Je hoort in mijn versie hoe ik al die melodieën bij elkaar breng. En ook belangrijk, hoe ik het tempo heb geprogrammeerd. Eigenlijk ben ik er nog niet mee klaar, want ik hoor nog zoveel dingen. Toch veel plezier in mijn zoektocht. 

 

Reacties (0)

There are no comments posted here yet

Laat je reactie achter

  1. Posting comment as a guest.
Bijlages (0 / 3)
Share Your Location